مراقبت و نگهداری از درختان جابجا شدهAftercare :
درختان انتقال یافته به دلیل تحمل لطمات ریشه ای و تنش های حاصل از عملیات جابجایی برای چندین سال متوالی شدیداً نسبت به عوامل نامساعد محیطی از قبیل آبیاری،تغذیه، آفات و بیماری ها، سرما،گرما، وزش باد، شدت آفتاب و… حساسیت داشته و به سرعت و به سهولت دچار خسارت می شوند لذا می بایست بطور ویژه آنان را مورد حمایت و تیمارهای ویژه قرار داد.
در طی عملیات جابجایی درختان و درختچه ها،صدماتی به سیستم ریشه آن ها بویژه ریشه های موبین و مکنده وارد می آید که جبران و بهبود کامل ریشه ها،بسته به نوع درخت و شرایط رشد محل جدید از 3تا10 سال به طول می انجامد. از آنجایی که ریشه های مویین بیشترین مقدار آب و مواد غذایی مورد نیاز درخت را جذب می کنند درخت تا حد زیادی پژمرده می شود. درحد فاصل دو زمان مذکور،یعنی از زمان آسیب دیدن سیستم ریشه تا قبل از ترمیم ریشه های جدید، تمام اندامهای گیاهی تحت تاثیر شوکهای مختلف فیزیولوژیکی قرار می گیرد.از این رو احتیاط بیشتر در جابجایی و مراقبت های ویژه و مداوم بعد از کاشت ضرورت می یابد.
آبیاریWatering : مهمترین عملیات حفظ درختان جابجا شده آبیاری صحیح و به موقع می باشد.میزان آبیاری در3-2 سال اول رابطه مستقیم با میزان بارندگی، توان نگهداری و رطوبت پذیری خاک و زهکش آن دارد.رطوبت موجود در خاک را می توان با فشردن مقداری از خاک اطراف ریشه مشخص نمود.اگر پس از فشردن،خاک متراکم بافی بماند و چسبناک نباشد رطوبت به حد مطلوب است.
در بهار و تابستان توصیه می شود روزانه آبٍ با کیفیت مناسب را روی شاخ و برگ درختان آبپاشی کرده تا رطوبت کافی برای سلامت و شادابی شاخ و برگ فراهم آید. شخم زدن سطحی خاک بستر بمنظور بهبود ساختمان خاک ،نفوذ پذیری بیشتر و افزایش ظرفیت نگهداری خاک در شرایط خشکی میتواند در حفظ رطوبت خاک مفید واقع گردد.
تغذیه Fertilising : اولین سال پس از جابجایی چندان نیازی به کود پاشی نیست چون فرض براین است که خاک مرغوب جدید برای پرکردن چاله کاشت بکار رفته و ریشه های جدید در بستری غنی مشغول فعالیت و رشد هستند.
بنابراین استفاده از کودهای آلی در تغذیه درختی که به تازگی جابجا شده،فقط براساس آنالیز و بررسی خاک انجام می شود. در طول دوره های رشد بهاره و اوایل تابستان در سه سال اول بعد از جابجایی از کودهای محلول در آب و بسیار ضعیف بصورت محلول پاشی و یا از طریق آبیاری استفاده شود. توجه شود درختان جوان در فصل رشد بیشتر به تغذیه نیاز دارند.
هرس: امروزه سربرداری و هرس شدید تاج درختان بمنظور انتقال ضروری شناخته نشده است. مطالعات اخیر نشان داده که گاهی دراثر کم کردن یا قطع شاخه ها ،سطح کلی برگ و درنتیجه قدرت تولید مواد غذایی کاهش یافته و باعث مرگ درختان شده است.
اما برخی از درختان خزان پذیر جابجا شده با تاج بزرگ ممکن است سالیانه نیاز به هرس مختصری داشته باشند (هرس شاخه،برگ یا گل). میزان هرس مورد نیاز درخت بستگی به عوامل گوناگون از قبیل گونه گیاهی،وضعیت ریشه ها و نیز شرایط محیطی در طول زمان نگهداری دارد. تمام شاخه های زخمی و ضعیف و ناموزون باید در موقع کاشت درخت هرس شوند .در هر صورت باید شکل ظاهری و فرم تاج درخت حفظ شود و از هرس شدید یا سر برداری اجتناب شود. هرس شاخه ها در درختان تازه انتقال یافته موجب تحریک رشد رویشی آن شده واز آنجا که ریشه های لطمه دیده در حین جابجایی مقدور به تامین تغذیه آن نمی باشد درخت بیشتر لطمه می بیند . لذا توصیه میشود حتی الامکان تا سه سال از هرس شاخه های درختان انتقال یافته ممانعت شود.
-درختان پهن برگ همیشه سبز که خوب پرورش یافته باشند فقط برای ایجاد تعادل تاج درخت و ریشه لطمه دیده نیاز به هرس مختصر دارند.درصورت امکان فقط شاخه های پایین هرس شوند.
– هرس درختان سوزنی برگان توصیه نمی شود.در جابجایی سوزنی برگان بزرگ فقط چند شاخه پایینی تاج را به منظور کاهش تعرق می توان قطع کرد.
– همیشه شاخه های ضعیف و شکسته با شاخه های مزاحم حذف شوند. هرس شاخه های جانبی را نیز به میزان محدود،آنها هم یک فصل پس از کاشت درمکان جدید انجام دهید.شاخه های اصلی درختانی که تک شاخه مرکزی دارند را نباید قطع کرد.
آفات و بیماری ها: درختان انتقال یافته به دلیل ضعف ناشی از جابجایی ،شدیداً نسبت به آفات و بیماری ها حساس میباشند لذا می بایست مرتب از این نظر مورد بازبینی و در صورت لزوم ،توسط کارشناسان حفظ نباتات مراقبت های ویژه صورت پذیرد